ફંગલ ઇન્ફેક્શન (ધાધર ): જાણો કારણ, લક્ષણો, સારવાર અને બચાવ

ફંગલ ઇન્ફેક્શન એટલે શું?

ફંગલ ઇન્ફેક્શન (દાદ) એ ચામડી, નખ અથવા માથાની ત્વચા પર થતો સામાન્ય ચેપ છે. આ ચેપ ફંગસ (Dermatophytes) નામના સૂક્ષ્મ જીવાણુઓ દ્વારા થાય છે. ભારતમાં ગરમ અને ભેજવાળા વાતાવરણને કારણે આ સમસ્યા ખૂબ જ સામાન્ય છે.

ફંગલ ઇન્ફેક્શન શરીરના કોઈપણ ભાગમાં થઈ શકે છે, ખાસ કરીને:

• જાંઘની આસપાસ (Jock Itch)
• કમર અને પેટ
• બગલ
• ગળું
• હાથ અને પગ
• પગની આંગળીઓ વચ્ચે (Athlete’s Foot)
• માથાની ત્વચા
• નખ

ફંગલ ઇન્ફેક્શન કેવી રીતે ફેલાય છે?

• સંક્રમિત વ્યક્તિના સીધા સંપર્કથી
• ટુવાલ, કપડાં અથવા બેડશીટ શેર કરવાથી
• વધુ પરસેવો આવવાથી
• ભીના કપડાં લાંબા સમય સુધી પહેરવાથી
• ચુસ્ત અને કૃત્રિમ (Synthetic) કપડાં પહેરવાથી
• ડાયાબિટીસ અથવા ઓછી રોગપ્રતિકારક શક્તિ ધરાવતા લોકોમાં

મુખ્ય લક્ષણો

• ગોળ અથવા રિંગ જેવા લાલ ચકામા
• ખૂબ જ ખંજવાળ
• ચામડી પર સફેદ પડ અથવા ઊખડવું
• ચામડીમાં બળતરા
• કિનારી વધુ લાલ અને વચ્ચેનો ભાગ સાફ દેખાવું
• વારંવાર ફરીથી થતો ચેપ
• નખમાં જાડાપણું, રંગ બદલાવ અથવા તૂટવા લાગવું

શું કરવું?

✔ અસરગ્રસ્ત જગ્યા સ્વચ્છ અને સૂકી રાખો.

✔ રોજ ધોયેલા કોટનના કપડાં પહેરો.

✔ પરસેવો થયા પછી કપડાં બદલો.

✔ ટુવાલ, કપડાં અને અંગત વસ્તુઓ શેર ન કરો.

✔ સારવાર દરમિયાન ડૉક્ટરની સલાહ મુજબ દવા નિયમિત લો.

શું ન કરવું?

✘ મેડિકલ સ્ટોરમાંથી મનપસંદ ક્રીમ ન લગાવો.

✘ ખાસ કરીને સ્ટેરોઇડવાળી ક્રીમ (બેટનોવેટ, Quadriderm, Panderm, Lobate-GM જેવી) ડૉક્ટરની સલાહ વિના ન વાપરો. આવી ક્રીમથી થોડા દિવસ રાહત મળે છે પરંતુ ચેપ વધુ ઊંડો, મોટો અને સારવારમાં મુશ્કેલ બની શકે છે.

✘ સારવાર અધૂરી ન છોડો, ભલે ખંજવાળ ઓછી થઈ ગઈ હોય.